Bijlage 1

Financieel perspectief

Bij de behandeling van de Begroting 2018 is toegezegd om in de verantwoording van de bestuursperiode 2014 – 2018 een overzicht te verstrekken over de op dat moment bekende (financiële) ontwikkelingen ten aanzien van de Begroting 2018. Met behulp van deze update wordt invulling gegeven aan deze toezegging. 

Exploitatiesaldo

De vastgestelde Begroting 2018-2021 kent het volgende exploitatiesaldo:

Klik op de afbeelding om te vergroten

In de Begroting 2018 is informatie verwerkt zoals die bekend was begin oktober 2017. Sinds oktober hebben zich echter op diverse dossiers ontwikkelingen voorgedaan die tot aanpassingen van dit exploitatiesaldo (gaan) leiden. In sommige gevallen is eerst nog definitieve besluitvorming nodig van uw gemeenteraad, of van algemene besturen van verbonden partijen. In andere gevallen is geen besluitvorming nodig, omdat het effect niet te beïnvloeden is. Het totaal van deze ontwikkelingen resulteert in het volgende exploitatiesaldo:

Klik op de afbeelding om te vergroten

Toelichting bij bovenstaande tabel:

1. Wegvallende precario opbrengsten
Vanaf 2022 vervalt de mogelijkheid om precario te heffen bij nutsbedrijven en de mogelijkheden tot compensatie zijn beperkt door het uitblijven van rijksbeleid op het gebied van verruiming van het lokaal belastinggebied. In 2018 worden de diverse mogelijkheden aan de gemeenteraad voorgelegd waarmee de wegvallende inkomsten kunnen worden opgevangen in de meerjarenbegroting. Hierbij worden de volgende opties onderzocht (zie Kadernota 2018, pag. 29):

-   Niveau Wegenonderhoud bezien;
-   Ingroei in 5 jaar naar het financieel evenwicht;
-   Financieel technische mogelijkheden. 

2. Prins Clausbrug (RIS-dossier 2036098)
Met het besluit op het raadsvoorstel uitvoeringskrediet Prins Clausbrug zijn aanvullende middelen beschikbaar gekomen voor de realisatie van de brug. Dit besluit legt een beslag van € 241.000 op de exploitatie met ingang van 2020. 

3. Geactualiseerde Perspectiefnota en Begroting GRD 2018 (RIS-dossier 2068889)
Op basis van de bespreking en de besluitvorming van de Drechtraad in juli 2017 ligt er een Geactualiseerde Perspectiefnota en Begroting 2018 van de GRD. In deze Begroting wordt niet uitgegaan van de door uw raad ingebrachte 0-lijn, maar worden aanvullende middelen gevraagd. De Begroting 2018 voorziet slechts gedeeltelijk in deze aanvullende middelen. De zienswijze vanuit Dordrecht op de Geactualiseerde Perspectiefnota is op 19 december vastgesteld. Deze zienswijze is in lijn met eerder ingediende zienswijze op de primaire Begroting 2018. Op 6 februari 2018 staat definitieve besluitvorming gepland in de Drechtraad.

4. Wijziging kosten verdeelsystematiek Veiligheidsregio Zuid Holland Zuid (RIS-dossier 2059261)
De Veiligheidsregio stelt voor met ingang van begrotingsjaar 2019 alle kosten met uitzondering van de plustaken, te verdelen op basis van het gemeentefonds, sub-cluster Brandweer en Rampenbestrijding (met een ingroeiregeling). Dit voorgenomen besluit betekent dat de Dordtse bijdrage naar beneden kan worden bijgesteld. De zienswijze vanuit Dordrecht op dit besluit is op 19 december vastgesteld. Op 22 februari 2018 staat definitieve besluitvorming gepland in de Veiligheidsregio. 

5. Verhoging premie ABP gemeenteambtenaren
Per 1 januari 2018 stijgen de pensioenpremies voor gemeenteambtenaren. Deze stijging is nog niet verwerkt in de Begroting 2018.

6. Doordecentralisatie onderwijshuisvesting (RIS-dossier 2063876)
Op 27 juni 2017 heeft de gemeenteraad ingestemd met de financiële contouren voor een volledige doordecentralisatie van de onderwijshuisvesting. Ondertussen is duidelijk geworden dat dit alleen wordt doorgezet voor het primair en speciaal onderwijs en niet voor het voortgezet onderwijs. Vanaf 2022 is er sprake stijgende lasten als gevolg van bouwplannen uit het vastgestelde vestigingsplan primair onderwijs. Op 19 december 2017 zijn hierover definitieve besluiten genomen.

7. Decembercirculaire 2017 (RIS-dossier nog niet bekend)
De Decembercirculaire 2017 werkt positief door in het financiële beeld. In de Decembercirculaire 2017 zijn de effecten van het nieuwe Regeerakkoord nog niet doorgerekend.

8. Meerjarenperspectief dG&J (RIS-dossier nog niet bekend)
Op 14 december 2017 is het Meerjarenperspectief Duurzaam investeringen in onze jeugd besproken in het AB van de dG&J. De gemeenteraden wordt de mogelijkheid geboden zienswijzen op dit besluit in te dienen. Waarna definitieve besluitvorming zal plaatsvinden. Het gepresenteerde bedrag vanaf 2019 bevat het volledige financiële effect voor Dordrecht. Het onderdeel Veilig Thuis is hierbij vanaf 2019 nog als p.m. post meegenomen. Voor het jaar 2018 is er bij de Begroting voor gekozen om € 1,5 mln. van de al eerder bekende stijging van € 2,2 mln. te ramen. Het verschil tussen deze twee bedragen is opgenomen als risico. Om deze reden is er in 2018 geen effect.  

9. Effecten Regeerakkoord
De bovenstaande opstelling is nog zonder de effecten van het nieuwe Regeerakkoord tussen VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie. De minister van Binnenlandse Zaken heeft toegezegd, wanneer het enigszins mogelijk is, vooruitlopend op de Meicirculaire 2018 met nadere informatie te komen. Of haar dit lukt, is mede afhankelijk van de voortgang van de onderhandelingen over het bestuursakkoord tussen kabinet en de gemeenten die op dit moment plaatsvinden. De verwachting is dat in het gemeentefonds aanvullende ruimte zal ontstaan, onbekend is echter nog welke inspanningen het kabinet gaat vragen van de gemeenten op haar doelstellingen. De effecten zijn daarom vooralsnog verwerkt als p.m. post.

10. Lobby dossiers
Met name is het sociaal domein (Bijstand, jeugd en WSW) wordt op diverse dossiers een lobby gevoerd. Eventuele positieve effecten hiervan zijn nog niet meegenomen in het exploitatiesaldo. Met name op de bijstand kunnen die een (fors) positief effect hebben op de gemeentelijke exploitatie, gezien de structurele extra gemeentelijke bijdrage van € 4,0 mln. die we in de begroting hebben staan.

11 Toekomstige huisvesting ambtelijke organisatie (RIS-dossier nog niet bekend)
Het huidige Stadskantoor voldoet met ingang van 2023 niet meer aan de wettelijke (duurzaamheids)vereisten. Daarom moet er de komende jaren hoe dan ook geïnvesteerd worden in huisvesting. Dit heeft tot gevolg dat de kapitaallasten vanaf 2023 zullen gaan stijgen. De exacte omvang van deze stijging is afhankelijk van nog te nemen besluiten.

Weerstandsvermogen

In de Begroting 2018 is sprake van een weerstandscapaciteit van € 23,3 mln. Hier staan voor een bedrag van € 22,8 mln. risico's tegenover. Dit resulteert in een weerstandsratio van 1,0. De weerstandsratio is onderhevig aan continue mutaties. Enerzijds door gewijzigde risico's, maar ook door wijzigingen in de weerstandscapaciteit.

Belangrijke wijzigingen in de risico's hebben plaatsgevonden met betrekking tot de bijstand (positief), en de afwikkeling van het project Belthurepark (negatief). De dossiers Eneco en doorcentralisatie onderwijshuisvesting (en dan met name het niet doorgaan van VO) hebben de potentie om de weerstandscapaciteit aanzienlijk te versterken. De besluitvorming over de Prins Clausbrug heeft wijzigingen in de risico's en de weerstandscapaciteit tot gevolg. Ten behoeve van de Kaderbrief 2019 zal het risico bedrag opnieuw worden bepaald (met behulp van een simulatie). Dit bedrag zal worden geconfronteerd met de beschikbare weerstandscapaciteit om zo te komen tot een hernieuwde weerstandsratio.

Kaderbrief 2019

Bovengenoemde ontwikkelingen zullen onderdeel worden van de Kaderbrief 2019. Naar verwachting zullen de genoemde zienswijze procedures dan zijn afgerond. In de Kaderbrief zullen ook de indexaties (baten en lasten) richting 2019 in beeld worden gebracht. De Kaderbrief zal met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen beleidsarm worden uitgewerkt.